ਪੰਨਾ:ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਚਾਨਣ.pdf/192

ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਇਸ ਸਫ਼ੇ ਦੀ ਪਰੂਫ਼ਰੀਡਿੰਗ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ


________________

ਉਸ ਵੇਲੇ ਵੀ ਯਸ਼ੋਧਰਾਂ ਸਾਡੇ ਸਮੰਦਰ-ਕਦੇ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ | ਕੋਮਲ ਜਿਵੇਂ ਹੁਣ ਤੇ ਨਾਂ ਲਖਸ਼ਮੀ ਸੀ । ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ, ਕੀਕਰ ਮੈਂ ਲਾਭ ਲੂੰਡਣ ਜਾਂਦਾ ਸਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਡਾ ਘਰ ਗਰੀਬ ਸੀ । ਪਰ ਫੇਰ ਵੀ ਤੀਬਰ ਹੰਝੂਆਂ ਚੋਂ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਵਰਜਦੀ ਸੀ, ਕਿ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿਚ ਨਾ ਪਾਵਾਂ । ਪੇਮੀ ਕੀਕਰ ਆਪਣੀ ਪਿਯ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ? ' ਇਹ ਰੋਂਦੀ ਸੀ ਪਰ ਮੈਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ ਠਲ ਪੈਂਦਾ ਸਾਂ, ਤੇ ਇਕ ਵਾਰੀ ਹਨੇਰੀ ਤੇ ਮੁਸ਼ੱਕਤ ਬਾਅਦ, ਖਾਉ ਜਨੌਰਾਂ ਨਾਲ ਟਕਰਾਂ ਮਾਰਨ ਬਾਅਦ, ਕਾਲੀਆਂ ਰਾਤਾਂ ਤੇ ਕੜਕਦੀਆਂ ਦੁਪਹਿਰਾਂ ਝਾਕਣ ਪਿੱਛੋਂ , ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਛਾਣ ਫਰੋਲ ਕੇ ਮੈਂ ਇਕ ਮੋਤੀ ਲੱਭਾ, ਚੰਨ ਵਰਗਾ ਤੇ ਬੜਾ ਸੰਦਰ, ਜਿਨੂੰ ਰਾਜੇ . ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਕੇ ਮੱਲ ਲੈ ਲੈਣ । ਤਦ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਹਾੜੀ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਮੁੜਿਆ, ਬੜਾ ਸੰਨ, ਪਰ ਸਾਡੇ ਸਾਰੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਕਾਲ ਪੈ ਗਿਆ ਸੀ, ਸਫ਼ਰ ਵਿਚ ਮੈਂ ਬੀਮਾਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਭੁੱਖਾ ਲੂਸਦਾ ਮਸਾਂ ਘਰ ਦੇ ਦਰ ਤਕ ਅਪੜਿਆ, ਤੇ ਮੇਰੇ ਲਕ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਚਿੱਟੀ ਦੌਲਤ ਬੱਧੀ ਸੀ । ਪਰ ਕੁਝ ਖਾਣ ਨੂੰ ਓਥੇ ਹੈ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਤੇ ਦਲੀਜ਼ ਉਤੇ ਉਹ ਜਿਸ ਦੇ ਲਈ ਮੈਂ ਭਟਕਦਾ ਆਇਆ ਸਾਂ, ਮੇਰੇ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵਧੇਰੇ, ਮੌਤ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਗੀਟੇ ਮੂੰਹ, ਅਨਾਜ ਦੇ ਇਕ ਦਾਣੇ ਨੂੰ ਸਹਿਕਦੀ ਪਈ ਸੀ। ਤਦ ਮੈਂ ਪੁਕਾਰਿਆ : “ਜੇ ਕਿਸੇ ਕੋਲ ਅਨਾਜ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਹ ਲੈ ਇਕ ਜਿੰਦ ਬਦਲੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹਤ ਦਾ ਮੁੱਲ ਦੇਂਦਾ ਹਾਂ ! (੬੬ Digitized by Panjab Digital Library www.panjabdigilib.org