ਪੰਨਾ:ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ.pdf/101

ਵਿਕੀਸਰੋਤ ਤੋਂ
Jump to navigation Jump to search
ਇਸ ਸਫ਼ੇ ਦੀ ਪਰੂਫ਼ਰੀਡਿੰਗ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ


________________

aa ਸਜਣ ਮਤੁ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੀ ਦਸ ਦੇਂਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਤੇ ਬੜੀ ਚੋਟ ਲਗਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬੜਾ ਹੌਲਾ : ਹੋਲਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ । ਜੇ ਅਗੋਂ ਉਹ ਆਦਮੀ ਬੱਚੇ ਵਲ ਵੇਖ ਕੇ ਕਹਿ ਦੇਵੇ, ਕਿਉਂ ਓਏ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦੀ ਟੁ,ਤੂੰ ਬੜਾ ਬਦਮਾਸ਼ ਏਂ??? ਤਾਂ ਫਿਰ ਬੱਚੇ ਵਾਸਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਸ਼ਰਮਿੰਦਗੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰ ਜਦ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਕੋਈ ਇਹੋ ਜਹੀ ਗਲ ਉਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਖੀ ਜਾਏ ਜਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਦੋਸਤਾਂ ਜਮਾਤੀਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਝਿੜਕਿਆ ਜਾਂ ਗੁੱਸੇ ਹੋਇਆ ਜਾਏ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਸੈ-ਸਤਿਕਾਰ ਤੇ ਬੜੀ ਚੋਟ ਲਗਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਵਕਤ ਦੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਮੁੰਹ ਵਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾਏ ਤਾਂ ਅਸੀਂਅਨੁਭਵ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਬੱਚੇ ਦਾ ਦਿਲ ਕਿਤਨਾ ਕੋਮਲ ਹੈ। ਪਰ ਅਸੀਂ ਕਦੇ ਇਹ ਖਿਆਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਕਿ ਬੱਚਾ ਵੀ ਕਿਸੇ ਗਲ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਹੱਤਕ ਸਮਝ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਸੀਂ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਏਸ ਉਮਰ ਤੇ ਹੱਤਕ ਇੱਜ਼ਤ ਕਾਹਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਬੱਚੇ ਦੀਆਂ ਰੁਚੀਆਂ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਵਲ ਜਾਂ ਹੋਰਨਾਂ ਵਲ ਏਸੇ ਉਮਰ ਤੇ ਹੀ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ । ਨਿਆਂ ਨਿਕੀਆਂ ਗਲਾਂ ਵਿਚ ਜੋ ਵਰਤਾਉ ਅਸੀਂ ਬੱਚੇ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਉਸ ਵਾਸਤੇ ਉਹ ਘਟਨਾਵਾਂ ਹੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਤਜਰਬੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ । ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਅਸੀਂ ਬੜੀ ਵਾਰੀ ਘਰ ਦੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਜ਼ਰੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਤੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦੇਂਦੇ ਹਾਂ | ਅਸੀਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਾਂ, ਇਹਨੂੰ ਕੀ ਸਮਝ ਏ ! ਪਰ ਇਹ ਖ਼ਿਆਲ ਗਲਤ ਹੈ। ਬੱਚਾ ਸਾਡੇ ਨੁਕਤੇ ਤੋਂ ਸਾਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦਾ, ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਮਝ ਅਨੁਸਾਰ ਤੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਟੁਚੀ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹਨਾਂ ਗੋਲਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ । ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਭੀ 13